home Sitemap Aanvullen stadsmuseum Zoeken
 
 
Home arrow Ik wil in Het Geheugen zoeken arrow Gebeurtenissen arrow Post Scriptum (17)

MELD JE HIER AAN VOOR DE NIEUWSBRIEF

Zoeken


Post Scriptum (17)
Datering van de gebeurtenis: 1870 - 1920
Vervolg van het verhaal dat bijna een eeuw geleden door een onbekende Tilburger, onder de titel "Post Scriptum", is geschreven (Regionaal Archief Tilburg: "Manuscript over een terugblik van het leven in Tilburg, plm. 1920" , coll. 370, nr. 75).


17.

Jaren aan een stuk heeft dat drukke bezoek geduurd. Jong en oud maakte de wandeling: Koningshoeve langs de Leij, "Snoek", Broekhoven en "Groenewoud", Kreugelenakker, Uilevlucht, Poepersteeg, Varkensmarkt, Nieuwendijk (thans Zwijsenstraat), terug naar de stad. Dan thuis een boterham eten en 's avonds naar "de Harmonie" bij Geelen (thans Remmers).

De kasteleins in de Looijersbeurs waren in volgorde: Prutske van Erve, Hofland (zie verder), Mesje, Geele, Oppermans, Remmers. Ven Erve had de niet onverdienstelijke schilderingen op matglas gemaakt. Deze zijn jammer genoeg verdwenen uit de entrée en de ramen van het café.

(Bovengenoemde) Hofland kwam uit Indië. Hij was tamboer-majoor geweest en bracht zijn tweede vrouw en kinderen van de eerste en de tweede vrouw mede. Zijn eerste vrouw was een "inlandsche", de twee oudste dochters halfbloed. Hofland was een flink rechtopgaand militair persoon. Hij was meester in het roeffelen op de trom. Een opgeruimd karakter, verliet het café om met steenkolen en als wolcommissionair (wol-reu zegt men in Tilburg), goede zaken te maken.

De Harmonie werd ruim 50 jaren geleden verplaatst naar de Stationsstraat. Na afloop van de muziek in de Harmonie: naar Jantje Marinus. In dien tijd was het eenige amusement: uitgaan en de herbergen bezoeken. Voetbal, tennissen, trammen, autobussen, kende men niet. Men moest toch den Zondag doorbrengen. De vrouwen kwamen er veel aan te kort. Zoodra het licht moest aangestoken worden, mocht zich geen vrouw of jong meisje in een herberg of sociëteit bevinden.

Dansen werd op den middag gedaan, zelfs in 't hartje van den zomer. Toch werden de bals steeds druk bezocht. Het is te begrijpen, dat er bij zoo'n temperatuur getranspireerd werd. De Heeren waren verplicht witte handschoenen te dragen tijdens het dansen om te voorkomen dat de japonnen der Dames bedorven werden. Lang is er tegen gesputterd. Eindelijk werd de knoop doorgehakt, en waagden enkele familie's met Kermis, de dames des avonds mee naar de concerten te nemen.

Alleen in het Station der S.S. waren de dames reeds vroeger getolereerd en was het voor Charles Marsé, de buffethouder een groote bron van inkomsten, als de wachtkamer en het plein vóór het station met honderden Dames en Heeren bezet was. Toen evenwel de Dames overal toegang namen, was het uit met zijn zoet winstje. Toch ging er nogal veel over uit voor dat de besturen der Sociëteiten durfden toegeven om de dames 's avonds toegang tot de concerten en bals te geven.

Op een gegeven tijd verscheen er in een der Tilburgsche couranten, een ingezonden stuk in den vorm van een vers. Niet onderteekend, maar men vernam later dat het van een WelEerw. Heer Zwijsen, pater, was. In dit vers liet de dichter Pastoor Van der Lee uit zijn graf komen. Pastoor Van der Lee ('t Heike) was een zeer bekwame en beminde Herder, hij had voor rijk en arm, groot en klein, zelfs kleine kinderen., altijd een vriendelijk woord gereed. Deze pastoor handhaafde het gebruik, tijdens zijn leven, om de vrouwen bij avond thuis te laten. De schrijver bracht Pastoor Van der Lee weêr naar de Tilburgers en liet hem de overtreders kastijden.

Jammer dat ik niet in het bezit ben van dit goed opgesteld vers. ('t Is toch altijd nog wel terug te vinden in de verzameling der couranten, waarschijnlijk; Bartje Luijten, Tilburgsche Courant, of Nieuwe Tilburgsche Courant).

 

De afbeeldingen: 1. Joannes van der Lee (strenge), pastoor van 't Heike 1871 - 1891. 2. De Harmonie was gevestigd in de Stationsstraat. 3. De Nieuwe Koninklijke Harmonie met volle bezetting in 1867. 4. Het café van Jantje Marinus in de Monumentstraat.


Wordt vervolgd.

 

 

 

 

Auteur: Anton van de Wiel |
Toegevoegd op: 08-01-2012, 09:55
bekijk alle bijdrages (137) van deze auteur
Post Scriptum  (17)
Post Scriptum  (17)
afb. 1
Post Scriptum  (17)
afb. 2
Post Scriptum  (17)
afb. 3
Post Scriptum  (17)
afb. 4
Post Scriptum  (17)
afb. 5
Relaties met Stadsdelen: