Tastbaar Geheugen van Tilburg: (Post)koloniaal Verleden van de stad
Ik heb foto’s meegenomen uit mijn collectie. Ze zijn gemaakt in Indonesië, in 1949, tijdens de hongersnood. Op de eerste foto zie je kinderen, te dun, te klein voor hun leeftijd. Hun ogen kijken recht in de camera. Op de achtergrond een vrouw, haar hand beschermend op het hoofd van een kind.
De foto’s komen uit archieven, vaak zonder naam of context. Veel van die beelden zijn gemaakt door persfotografen, meestal Nederlanders. Ze vertellen het verhaal van de bezetter, niet van de mensen die erop staan.
Ik verzamel deze foto’s omdat ik wil weten wie ze waren. Wat hun namen waren, wat er daarna met hen is gebeurd. Ik probeer de beelden terug te brengen naar de mensen die erin voorkomen, of naar hun families. Niet om ze te bezitten, maar om ze te bevrijden van anonimiteit.
Naast de foto’s van de hongersnood heb ik beelden meegenomen van vrouwen die in dezelfde periode actief waren in de bevrijdingsoorlog. Ze werkten als verpleegsters, koeriers of in het verzet. Op een van de foto’s draagt een vrouw een kind terwijl ze naar de camera lacht. In haar blik zie je de wil om te leven, midden in oorlog.
Ik verzamel niet om te bewaren, maar om zichtbaar te maken wat anders verloren zou gaan. Want er zijn zoveel foto’s die in dozen verdwijnen, zoveel verhalen die niet worden verteld omdat ze niet passen in het officiële narratief.
Mijn collectie bestaat inmiddels uit duizenden beelden. Niet alleen uit Indonesië, maar ook uit Suriname, de Antillen en Nederland. Ik probeer verbanden te leggen tussen die plaatsen — tussen koloniale geschiedenis, oorlog, migratie en herinnering.
Beelden kunnen misbruikt worden, maar ze kunnen ook helen. Ze kunnen de stilte doorbreken. Ze kunnen iets teruggeven wat nooit is erkend.
Ik geloof dat het tonen van deze foto’s belangrijk is voor een eerlijker geschiedenis. Niet om schuld te herhalen, maar om te erkennen wat er is gebeurd.
Mijn hoop is dat deze beelden blijven circuleren, dat ze terechtkomen in handen van mensen die er betekenis aan kunnen geven. Dat ze verhalen openen in plaats van afsluiten.
“Foto’s zijn getuigen. Ze kunnen niet praten, maar ze blijven kijken. En dat kijken dwingt ons om niet weg te kijken.”
