Nieuwjaarskoeken in folklorestoet 1929
Van 20 juli tot 5 augustus 1929 werd er in Tilburg een groots opgezette ‘Nederlandsche Folklore-Schouw’ georganiseerd. Behalve een ‘Folklore-Museum’ waren er ook luisterrijke gildefeesten, demonstraties van oude volksgebruiken, oude volksspelen, oude markten en een folkloristische optocht georganiseerd. Er namen zelfs gilden deel uit Nederland, België en Duitsland. Op zondag 21 juli werd de folkloristische optocht door de stad gehouden, met onder andere folkloristische groepen, zoals Nieuwjaarszangers, Vastenavondzangers met rommelpot, Driekoningenzangers en ‘De ronde der onnozele kinderen’. In de stoet liepen ook de reuzen Valuas en zijn vrouw uit Venlo mee en zelfs Sinterklaas op zijn schimmel. Maar bijzonder is ook het onderdeel ‘Dragers der Nieuwjaarskoeken’. In Het Vaderland. Staat- en letterkundig Nieuwsblad van 22 juli 1929 wordt verslag gedaan van de Folklore-Schouw en de folkloristische optocht. Daarin lezen we: ‘Weinig deed de op een baar meegedragen buitensporige Nieuwjaarskoeken vermoeden, welk een devoot tooneeltje ons wachtte toen op een afgelegen hoekje, ver buiten het feest en kermisgewoel, een paar geestelijken de koek aansneden, hierbij op een afstand bespied door de hunkerende zwijgzame onnoozele kinderen. In den stoet leken ze potsierlijk uitgedoscht, nu waren het tragische slachtoffertjes van hitte en vermoeienis.’
Nieuwjaarskoeken in de missie in 1931
De Zusters Franciscanessen uit Roosendaal waren missiezusters in Suriname en Curaçao. In hun tijdschrift Echo’s uit de Missies (jrg. 6, 1932, nr. 1) schrijft Soeur M. Lidwina een verhaal over Nieuwjaarsdag 1931. Traditioneel kwamen dan de ‘waschvrouwen, de strijksters en het mannelijk personeel’ van de plantage Welgelegen op Curaçao, waar hun pensionaat stond, bij de zusters voor hun Nieuwjaarswensen. In alle tonen klonk het ‘Bon anja nobo, Soeur Superieure! Bon anja nobo, Soeurnan!’. Zij kregen allemaal ‘een geurig bakje koffie en een groote Nieuwjaarskoek, die de Zuster-bakkerin expres voor deze gelegenheid gebakken heeft.’ Zo kwam de (Brabantse) Nieuwjaarskoek ook op Curaçao terecht, als onderdeel van de missioneringsarbeid van de Zusters Franciscanessen.
Literatuur:
- Nederlandsche Folkloreschouw te houden van 20 juli – 5 aug. Op het Tilburgsche Sportpark en andere terreinen te Tilburg (Tilburg, 1929).
- Eigen Volk. Algemeen Tijdschrift voor Volkskunde (folklore) en Dialect …, 15-07-1929, p. 201-207.
Afb. 1. De Folklorestoet op 21 juli 1929 onderdeel ‘De winterfeesten’ op de Oude Markt. Nummer 4 waren kinderen ‘in grooten menschenkleeding: Onnoozele Kinderen’, gevolgd door nummer 5 waren de dragers van Nieuwjaarskoeken (links van de frater). (Coll. Regionaal Archief Tilburg, Beeldonline nr. 048924)
Afb. 2. Drie ‘onnozele kinderen’ uit de Folklorestoet, 1929. (Coll. Regionaal Archief Tilburg, Beeldonline nr. 048926)
Afb. 3. De deelnemertjes van de groep ‘winterfeesten’ van de Folklorestoet poseren op het Piusplein, 1929. (Coll. Regionaal Archief Tilburg, Beeldonline nr. 067503)
Afb. 4. Advertentie uit de Nieuwe Tilburgsche Courant van 30-12-1909. (Bron: www.Delpher.nl)
Afb. 5. Advertentie in het Nieuwsblad van het Zuiden van 23-12-1919. (Bron: www.Delpher.n)
Afb. 6. Advertentie in de Nieuwe Tilburgsche Courant van 29-12-1934. (Bron: www.Delpher.nl)
Afb. 7. Advertentie in het Nieuwsblad van het Zuiden van 28-12-1956. (Bron: www.Delpher.nl)
