Stadsmuseum Tilburg
Stofrestanten
Als kind keek Zoulikha toe hoe haar moeder kleding naaide. De restjes stof gebruikte ze om zelf iets mee te maken. Die liefde voor textiel kwam tot bloei nadat ze op haar twaalfde naar Nederland kwam. Ze volgde een textielopleiding, maar vond werk in de kinderopvang. Toch bleef textiel altijd in haar leven. Nu geeft ze naailes bij het Ronde Tafelhuis in Tilburg-Noord. Met die groep, Stik en Strijk, deed ze al eerder mee aan een spraakmakend project: de nieuwe gordijnen voor paleis Huis ten Bosch.
Mix van culturen
Nu ze om gezondheidsredenen niet meer werkt, is Bindweefsel een goede manier om weer mee te doen in de maatschappij, mensen te ontmoeten en met textiel bezig te zijn. ‘Ik vind het interessant dat er zo veel culturen bij elkaar komen, ook mensen die de Nederlandse taal niet spreken’, zegt ze. ‘We leren elke keer iets van elkaar, zoals een borduursteek of een woordje Engels. Dat heb ik op school nooit geleerd. Al die kennis en ervaring, het is gewoon zonde om die niet door te geven. Het is ook een heel hechte groep. Hier zijn we allemaal hetzelfde. Een Russische en een Somalische vrouw die elkaar omhelzen en hier vrienden zijn geworden, dat vind ik mooi om te zien.’
Typisch Marokkaans
De centrale vraag bij dit project is: ‘Wat wil je doorgeven aan je kinderen en je omgeving?’ ‘Voor mij betekent dat op zoek gaan naar typisch Marokkaanse dingen’, zegt Zoulikha. ‘Een van die dingen is thee. Niet alleen het drinken, maar ook de manier van serveren. Als je de theepot ziet die daarbij hoort, weet je meteen: dat is Marokkaans. En dan heb je ook nog de tajine en de djellaba. Allemaal typisch Marokkaanse dingen.’
Samensmelten
Zoulikha werkt samen met haar Somalische maatje aan een paneel. Met elkaar spreken ze af hoe ze hun eigen culturele bijdragen erin verwerken. Kunstenaar Sandim bepaalde het kleurenpalet en begeleidt hen in het proces. Verder zijn de vrouwen vrij in hun keuzes. ‘We maken een grote boom en daaromheen plaatsen we al die losse elementen’, vertelt Zoulikha. ‘Zo smelten onze twee culturen samen op het doek. We hebben ieder onze eigen ideeën en geven elkaar advies. Want uiteindelijk is het wel de bedoeling dat het er ook mooi uitziet.’
Nieuwe ervaring
De passementen die ze gebruikt, kent ze nog van vroeger. In Marokko versieren ze er de kleding mee. ‘Ze werden vroeger zowat op iedere straathoek gemaakt, met de hand’, vertelt ze. ‘Ik heb het altijd interessant gevonden om te zien hoe ze dat deden. Hier gaat het machinaal en dus veel sneller. Voor mij was het de eerste keer dat ik dat zelf deed. Ik ben weer een ervaring rijker.’
Tekst en interview Esther Nagtegaal